1

بابه‌ت: سەدان زانیاری بەسودە

قوڵترین خاڵ لەنێو دە‌ریاکاندا خاڵی ___ کەقوڵاییەکەی 11033 مەترە له ئۆقیانوسی ئارام.
((ماريانا))يه دەریایه؟چاوی پەپولە چەند عەدەسەی تێدایە ؟17 عەدەسە
ئایا ئەزانی كه كوله توانای ڕێكردنی هەیە هەتاكو هەردوو قاچی له جەستەی ئەبێتەوه؟
ئایا ئەزانی كه كوله 900 دانه ماسولكەی هەیه؟.نزیكەی 200 دانەی له ماسولكەكانی مرۆڤ زیاتره
ئایا ئەزانی كه كرم نزیكی 2000 دانه ماسولكەی هەیە؟
ئایا ئەزانی كه ژمارەی جمگەكانی ملی زەڕافە یەكسانه لەگەڵ جمگەكانی ملی مرۆڤ؟
ئایا ئەزانی كه خێراترین و وریاترین گیانەوەر بۆ بیستن گوێ‌ درێژو گورگە
ئایا ئەزانی كه دڵی مێشووله له یەک دەقیقه 1000 جار تەپ لێ ئەدا؟
ئایا ئەزانی كه مێشووله نزیک 47 دانه ددانی هەیه؟
ئایا ئەزانی كه مێشووله له درێژایی تەمەنی زیاتر له 500 دانه گرا دائەكات؟
ئایا ئەزانی كه له وڵاتی بەرازیل هندێک جاڵ‌جاڵۆكه هەن كێشانەی نزیكی 85 گرامه؟‌
ئایا ئەزانی كه ‌كاتێ هەنگ به مرۆڤەوه ئەدات لە هەمان كات خۆی گیانی له دەس ئەدات؟
ئایا ئەزانی كه شاژنی هەنگ تەنها كاتێ گراكەی بەجێ ئەهێڵێ كه سەركردەیی هەنگەكانی تر بكات لەكاتی ڕۆیشتن بۆ جێگایەک؟
ئایا ئەزانی كه شاژنی هەنگ هەمو ڕۆژێک نزیک3000 گرا دائەكات؟
ئایا ئەزانی كه ئەگەر قرژاڵ لە ناو سندوقێكی بەستراو داینێیت تەمەنی درێژتر ئەبێت تا سندوقێكی بەرەڵا؟
ئایا ئەزانی كه حوشتر له زمانی عەرەبیدا نزیک 1000 دانه ناوی جۆراو جۆری هەیە؟
ئایا ئەزانی كە زمانی مرۆڤ 12000 دڵۆپەی هەستی تامكردنی لەسەرە؟بە ناوەڕاستی زمان هەست به تامی هیچ خواردنێک ناكات، به هەردوو لای زمان هەست به تام خواردنی ترش دەكات، وه به كۆتایی زمان هەست به تامی خواردی تاڵ دەكات.
ئایا ئەزانی كه هەمو مرۆڤێک سەر پەنجەی جیاوازه له مرۆڤێكی تر؟.وە هەرگیز دوو مرۆڤ پەیدا نابێت كه سەر پەنجەیان لە ڕەنگی یەک بێت
ئایا ئەزانی كه مرۆڤ تەنها3 تا7 دەقیقه ئەتوانێ بێ هەناسەدان بمێنێتەوه؟وه ئەگەر لەو ژمارەیه تێپەڕی كرد ئەبێت كەسێكی تر لە هەمان كات فوو بكات بە دەمیا و رزگاری كات لە مردن.
ئایا ئەزانی كه لە كاتی پێكەنین 16 له ماسولكەكانت ئەجوڵێتەوه؟
ئایا ئەزانی كه ملی مرۆڤ پێكهاتوه له حەوت جمگه؟
ئایا ئەزانی كه ژمارەی ئیسقانی پێی مرۆڤ 32 ئیسقانه؟
ئایا ئەزانی كه بژانگی چاوی مرۆڤ ناگاته 150 ڕۆژ نوێ ئەبێتەوه؟
ئایا ئەزانی كه ڤیتامین A یاری دەره بۆ چاو بەهێز كردن و ڕزگار بوونه له دەست شەو كوێری؟
ئایا ئەزانی كه جەستەی مرۆڤ تەنها 6 لتر خوێنی تێدایه؟
ئایا ئەزانی كه ئیسقانی كەلەسەری مرۆڤ پێكهاتوه له 22 ئیسقان؟
ئایا ئەزانی كه مێشكی مرۆڤ 12 ملیۆن (خەلایەی) تێدایه؟
ئایا ئەزانی كه هندێك له (خەلایەكانی) جەستەی مرۆڤ ئەوەنده بچوكه ئەگەر بێتو 200،0000 دانەی كۆ بكەیتەوه بە قەدەر نوكی دەرزیەك نابێت؟
ئایا ئەزانی كه تاڵگی مرۆڤ قەبرستانی خوێنه؟
ئایا ئەزانی كه هێزو توانای پیاو له تەمەنی 65 ساڵی یەكسانه لەگەڵ هێزو توانای ئافرەتێ كە تەمەنی25 ساڵ بێت؟
ئایا ئەزانی كە یەكەم شتێک مرۆڤ له بەینی ئەدا له كاتی سەرەمەرگدا هەستی (بیستنه)‌؟
ئایا ئەزانی كه له جەستەی مرۆڤەكان چوار خوێنی جۆراوجۆر هەیە؟ وەكو (A) (B) (AB) (O)
وه تەنها جۆرێک لەم خوێنانه كە دەتوانێت تێكڵاو ببێت و بگونجێت لەگەڵ ئەو سێ جۆرەكه (AB)یه.
ئایا ئەزانی كه ماسولكەكانی‌ جەستەی مرۆڤ پێكهاتوه له 639 ماسولكەی جۆراوجۆر؟
ئایا ئەزانی كه دڵی مرۆڤ له یەک دەقیقە نزیك 70 جار وه لە یەک ساڵ 40 ملیۆن جار تەپ لێ‌ئەدا؟
ئایا ئەزانی كه مرۆڤ له یەک‌ دەقیقە 15 تا 18 جار هەناسه ئەدا؟
وە كاتێک مرۆڤ نە‌خۆشه یان گەرمایی لەشی بەرز ئەبێتەوه زیاد ئەبێت بۆ نزدیک 30 جار هەناسەدان.
ئایا ئەزانی كه هەمو مرۆڤێک له یەک ڕۆژدا 25 تا 100 دانه تاڵ مووی سەری ئەوەرێت؟وه ئەو مرۆڤەی كه باری دەروونی و تەندەروستی باش بێت لە هەمان ڕۆژ هەموو ئەم مووانه ئەهێنێتەوه جێ
.ئای ئەزانی كه تەمەنی مووی مرۆڤ له دوو ساڵ تێناپەڕێت ئەوەرێت؟
ئایا ئەزانی كە مووی مرۆڤ ئەتوانێت تا 12 میلیمتر بەرز ببێت‌و بڕوێت له یەك مانگدا؟
.وە له ‌كاتی گەرماو ڕۆژانی هاوین ئەو هێزەی بەرز بوونی نامێنێت كه لە زستانا هەیەتی
ئایا ئەزانی كه له ‌گیانەوەران تەنها مرۆڤه لەسەی پشتی ئەخەوێت؟
ئایا ئەزانی كه مرۆڤ ناسكترین گیانەوەری سەر زەوی‌یە بەرابەر ئێش و ئازار؟
ئایا ئەزانی كه چاوی ڕاستی مرۆڤ باشتر ئەبینێت تا چاوی چەپی؟
ئایا ئەزانی كه مرۆڤ له یەك دەقیقه نزدیك 25 جار چاوی ئەپرتێنێت؟
ئایا ئەزانه كه مرۆڤ كاتی خەوتن له شەوێكدا نزیك 40 جار ئەجوڵێتەوه بەلای چەپو ڕاستی خۆیدا؟
.وه كاتێک كه مرۆڤ ناساغەو باری دەروونی تەواو نیه زیاد ئەبێت بۆ 70 جار جوڵانەوە
ئایا ئەزانی كه خۆر 1،000000 یەک ملیۆن جار له زەوی گەورەتره؟
ئایا ئەزانی كه خۆر 300،000 هەزار جار له زەوی قورستره؟
ئایا ئەزانی كه خێرایی خولیای زەوی بەدەوری خۆردا 30 كیلۆمتر له چركەیەكدا بۆ 40 كیلۆمتر لەچركەیە‌كدا دەگۆڕێ؟
.وه گۆڕانی خێرایی‌یەكەی دەكەوێته ‌سەر دووری و نزیكی لەخۆرەوە
ئایا ئەزانی كه سوڕانەوەی خۆر بەدەوری خۆیدا 25 ڕۆژ ئە‌خایەنێت؟
ئایا ئە‌زانی كه دووری نێوان خۆرو زەوی نزدیک 150،000000 ملیۆن كیلۆ متره؟
ئایا ئەزانی كه زەوی 5976 كیلۆگرام قورسه؟.بەڵام ئەبێت لە تەنیشت ئەو ژمارەیەوە 21 سفر دانێی
ئایا ئەزانی كه ژمارەی ئیسقانی پێی مرۆڤ 32 ئیسقانه؟
ئایا ئەزانی كه كۆمەڵەی خۆر سەر بە كاكێشانه ‌وه تیرەی كاكێشانیش نزدیكەی 100،000 هەزار ساڵ
ڕووناكیە؟
ئایا ئەزانی كه خێرایی ڕووناكی كاكێشان 300،000 هەزار كیلۆمتره له چركەیەكدا؟
واتە هەزار ساڵ ڕووناكی ڕێ بكات بەخێرایی 300،000 هەزار كیلۆمتر له چركەیەكدا ئەوا دەكاته
.نزیكەی تیرەی كاكێشان
ئایا ئەزانی ئەستێرەی (بلۆنۆ) دوورترین ئەستێرەیه له خۆرەوه؟
ئایا ئەزانی كه سوڕانەوەی (بلۆنۆ) بەدەوری خۆردا 283 ساڵ ئەخایەنێت؟
ئایا ئەزانی كه خێرایی خولیای زەوی بە دەوری خۆردا یەكسانه به خێرایی دەرچونی فیشەكێک له تفەنگ به هەش بەرابەر؟
ئایا ئەزانی كه ئەو ئەڵقانەی كه بە دەوری ئەستێرەی (زوحەڵ) كێشراوه درێژی 80500 كیلۆ متره؟
ئایا ئەزانی كه تیشكی خۆر له ناو دەریا له 400 متر زیاتر نابڕێت؟
ئایا ئەزانی كه سەفینە گەردوونیەكان‌ لە كاتی گەڕانەوەیان بۆ سەر زەوی ئەوەنده بە خێراییدێنە خوارێ پلەی گەرمیان ئەگاته 6000 هەزار پله؟
ئایا ئەزانی كه گەرمی سەر خۆر 6000 پلەیە؟
ئایه دەزانى؟ لە 25% تا 30% لە دانیشتوانى جیهان دەپژمن نەوەك لەبەر تۆزوو غوبار بێت , بەڵكو ئەم پژمینە لە دەرنجامى بەركەوتنى لەناكاوە بە ڕووناكى ؟
ئایە دەزانى؟ ئەگەر یەك دانە مێرولە بچێتە ناو گوێى فیل دەبێتە هۆى مردنى فیلەكە ؟
ئایە دەزانى ؟ ئەسپ بەبڕینى كلكى یا دزەكردنى ئاو بۆ ناو گوێى دەمرێ ؟
ئایە دەزانى ؟ لە مەملەكەتى مێرولە مێ ینەكان گورج وگۆڵ و دەستى كارن ؟
ئایە دەزانى ؟ مێروو لەكان بەهۆى بۆنەوە یەكتر دەناسنەوە ؟
ئایە دەزانى ؟ مێشە رەشكە لە ماوەى یەك چركەدا نزیكەى (32) جار باڵەكانى دەجولێنێ ؟
ئایە دەزانى ؟ تەمەنى مەیموون لە بارى ئاساییدا لە (30) ساڵ تێپەر ناكات ؟
ئایە دەزانى ؟ كوللۆ(كلۆ) نۆ سەد (900) ماسولكەى سەربەخۆى هەیە , كە نزیكەى (200) ماسولكە ى زیاترە لە مرۆڤ؟
ئایە دەزانى ؟ مرۆڤ كەمتر لە (700) ماسولكەى هەیە , كەچى هەندێ لە كرمەكان زیاتر لە (4000) ماسولكەى سەربە خۆیان هەیە ؟
ئایە دەزانى ؟ تەنكییەكانى فرۆكەى (البوینغ 747) جێگەى زیاتر لە (227) هەزار لتر لە سووتەمەنیەكەى دەبێتەوە ؟
ئایە دەزانى ؟ تۆڕى چاو نزیكەى (135) ملیۆن خانەى هەستەوەر لە خۆى دەگرێت كە كاریان وەرگرتن و جیا كردنەوەى ڕەنگەكانە ؟
ئایە دەزانى ؟ یەكەمین بیرى نەوت هەڵكەنرا لە جیهان لە ساڵى (1859) م لە وولایەتى (بنسفانیا) بوو لە ووڵاتە یەكگرتووەكانى ئەمریكا ؟
ئایە دەزانى ؟ لە ناو مێشكى ئادەمیزاد دا (12) ملیۆن خانە هەیە كە دەست بە سەر كارەكانى - ماسولكەكان و ئەعساب وئەندامە جۆربەجۆرەكانى ترەوە دەگرێت ؟
ئایە دەزانى ؟ سەوزە میوەجات ترسناكى لە تووش بوونى نەخۆشى دڵ و شێر پەنجە و بە تایبەتیش شێرپەنجەى قۆلۆن كەم دەكاتەوە ؟
ئایە دەزانى؟ دارى فلین (تەپە دۆر) پێویستى بە دە (10) ساڵە بۆ ئەوەى یەك تەبەقە فلین دروست بكا ؟
*ئایە دەزانى ؟ زیاتر لە 800 ملیۆن كەس لە دانیشتوانى سەرزەوى روبەروى بەد خۆراكى بونەتەوە؟
*ئایە دەزانى ؟هەموو سالێك زیاتر لە (100000)مناڵى توش بوو بە شێواوى مێشك بە شێوەیەكى زگماك لەدایك دەبن ئەمەش بە هۆى كەمى (یود)لە خواردنى دایكەكانیان لەكاتى سك پرى یا لە پێش سك پریدا.
*ئایە دەزانى ؟هەموو سالێك زیاتر لە (250000) مناڵى تووش بوو بەكوێرى زگماك لە دایك دەبن لە دەرئەنجامى كەمى ڤیتامین (ڕ)؟
*ئایە دەزانى ؟ لە(60%)ى ئافرەتانى وڵاتانى جیهانى سێیەم بە شێوەیەكى راستەوخۆ خەریكى كارى جوتیارین؟
*ئایە دەزانى ؟ نزیكەى نیو ملیۆن ئافرەت هەموو سالێك دەمرن بەهۆى ئەو بێ هێزیەى كەتوشى دەبن لەكاتى سك پرى و مناڵ بوندا, واش دانراوە هۆكەى بۆ بەدخۆراكى وبرسیەتى دەگەرێتەوە؟
*ئایە دەزانى؟ ژیانى(2.5) ملیاركەس لە وڵاتانى دووا كەوتوو (دول النامیە) بەستراوەتەوە لە سەر جۆتیارى؟
*ئایە دەزانى؟ لە(70%) ى ئاوى شیرینى واتە ئاوى خواردنەوە بەكاردێت بۆ ئاودانى بەروبوومەكان لە جیهاندا؟
* ئایە دەزانى؟ درێژترین رٍووبار لە جیهاندا رٍووبارى(نیل)ە كە درێژیەكەى دەگاتە(40157)میل و لەدواى ئەو ڕووبارى(ئەمازۆن)دێت و ڕووبارى (میسیسبى) بە پلەى سێیەم دێت؟
*ئایە دەزانى؟ گەورەترین ئۆقیانۆس لە جیهاندا ئۆقیانۆسى (هادى) یە كە ڕوبەرەكەى دەگاتە (64) ملیۆن میل و وە قوڵترین شوێن تیایدا دەگاتە(36251) پێ؟
*ئایە دەزانى؟ داهێنەرى ئامێرى ژمێریارى(حاسبە) بلیز باسكالى فەرەنسى بوو لە ساڵى 1785 ز دا؟
*ئایە دەزانى ؟ كۆنترین پرد لە جیهاندا مێژوووەكەى دەگەڕێتەوە بۆ (850) ساڵ پێش زایین, كە دەكەوێتە توركیا كە بریتىیە لە پردێكى بەردینى و دەكەوێتە سەر ڕووبارى (میلس) لە توركیا؟
*ئایە دەزانى ؟ گیاندارى (زەڕافە) لەبەر درێژى ملى لەرۆژێكدا تەنها (9) خولەك دەخەوێت,بەڵام ئەم خەوتنە لەسەر یەك نىیە بەڵكو بە سێ جارە و هەرجارەى سێ خولەك دەخەوێت؟
* ئایە دەزانى؟ لەشى ئادەمیزاد لە (206) پارچە ئێسك پێكهاتووە؟
* ئایە دەزانى؟ ژمارەى ئەوكەسانەى تووشى ڤایرۆسى( ئایدز) بوون لە ساڵى 2005 (پێنج ملیۆن ) كەس بوون؟
*ئایە دەزانى؟ڕێژەى ئەو كەسانەى كە تووشى ڤایرۆسى (ئایدز) بوونە له ‌وڵاتانى دوواكەوتوو دەگاتە (95%)؟
* ئایادەزانى ؟ لە ساڵى( 2010) دا زیاتر لە 18 ملیۆن مناڵ كە هەر یەكێكیان یان‌ دایك یان باوك یاخود هەردووكیان لە دەست دەدەن بە هۆى نەخۆشى (ئایدز)ەوە لەووڵاتانى ئەفریقیاى باشوورو بیابانى گەورە ؟
* ئایە دەزانى ؟ ژمارەى ئەو كەسانەى كە پێویستیان بە یارمەتى مرۆیى هەبوو لە ساڵى 2004 لە جیهاندا (دوو ملیۆن ) كەس بوون؟
*ئایە دەزانى ؟پەنابەران یەكێ لە زۆرترین ئەو كۆمەڵانەن كە ڕووبەڕوى برسیێتى ئەبنەوە هەروك نەتەوە یەكگرتوەكان ئاماژەى بەوە كردوە كە ژمارەى تێكڕاى پەنابەران لە جیهاندا دەگاتە (9)ملیۆن پەنابەر؟
ئایە دەزانى؟ یەكەم رێگاىخیرا(اوتوستراد) لە جیهاندا كرایەوە بۆ ئۆتۆمبێل لەسالى 1921 ز بوو كە لەناوچەى دارستانى سەوزبوو لە نزیك برلین؟
-ئایە دەزانى؟داهێنەرى تەلەفزیون (فیلوفارنسورت)لەو كاتەى تەلەفزیونى داهێنا لەساڵی1927 ز تەمەنى لە(20)ساڵ تێپەرى نەدەكرد؟
-ئایە دەزانى؟درێژترین پردى هەڵواسراو لە جیهاندا لە ئینگلتەرایە كەدرێژییەكەى دەگاتە (1410)مەترچوارگۆشە و دەكەوێتەسەر رووبارى (همبر)؟
ئایەدەزانى؟ گەورەترین پارچەزێڕ لە جیهاندا دەكەوێتە وڵاتى یابان كەلە سەرشێوەى فرۆكەیە؟
-ئایە دەزانى؟گەورەترین وزۆرترین كانە بوركانەكان لە جیهاند دەكەوێتە ئەندەنوسیا؟
-ئایە دەزانى؟زمانى(الامهدبە)جۆره ‌زمانێكى ئەثیوبیە كە لە (267)پیت پێك دێت؟
-ئایە دەزانى؟لە جەزیرەى (دومنیكا) ئافرەتان بەجۆرە زمانێكى جیاواز لە پیاوان قسە دەكەن؟
-ئایە دەزانى؟چیاكان لە قوڵایى دەریاكان بەرزترن وەكو ئەوەى لەسەر زەوین؟
-ئایە دەزانى؟ ژمارەى زمانە جۆراو جۆرەكانى جیهان پیك هاتووە لە(4324)جۆرە زمان لەوانە (160 )جۆریان لە ئەوروپا قسەیان پێدەكرێت؟
-ئایە دەزانى؟ دەریای قەزوین بریتىیە لە دەریاچەیەك بەڵام لەبەر سوێرى ئاوەكەى ئەم ناوەى (دەریا) ى خراوەتە پاڵ؟
-ئایە دەزانى؟ گەورەترین دەریاچە لە جیهاندا دەریاچەى (قەزوین)ە كە روبەرەكەى دەگاتە (440)
هەزار كیلۆمەتر چوارگۆشە؟
-ئایە دەزانى؟گەورەترین بوركان لەجیهاندا دەكەوێتە (تنزانیا)كە بەرزیەكەى دەگاتە (5895)مەتر؟
-ئایە دەزانى؟دارسنۆبەر به ‌زۆرترین رێژه ‌دێت لە بەرامبەر جۆره ‌دارەكانى تر بە جۆرێك رێژەى دار سنۆبەر دەگاتە 19%
--ئایە دەزانى؟ ووشەى (تایلاند)بەماناى خاكى ئازادكراوەكان دێت؟
-ئایە دەزانى؟دۆزەرەوەى زانستى ئەستێرە ناسى (گالیلۆ)بوو؟
-ئایە دەزانى ؟(خۆر) نزیكترین ئەستێرەیە بۆ زەوى؟
-ئایە دەزانى؟دانیشتوانى گۆى زەوى هەموو (250)ساڵێك رێژەى دوو بەرامبەرى خۆى دەبێتەوە؟
-ئایە دەزانى؟(لیۆن)بەناوبانگترین شارى فەرەنسىیە بۆ دروست كردنى ئاسن؟
-ئایە دەزانى؟ هەموو سالێك گۆى زەوى نزیكەى (20) بۆمەلەرزەى كاولكار بەخۆیەوە دەبینێت؟
-ئایە دەزانى؟ (26) دەوڵەت لە جیهاندا هیچ كەنارێكى ئاویان نییە بۆ وڵاتەكەیان؟
- ئایە دەزانى؟ قولترین شوێن لە ئۆقیانۆسى (هادى) دەگاتە(9400)مەتر؟
. ئایە دەزانی كۆنترین كۆشك لە جیهاندا دەكەوێتە ولاتى یەمەن ئەم كۆشكەش ناوى كۆشكى (غمدان)ە ورۆبەرەكەشى دەگاتە100متر؟
1 ئایه ‌دەزانى؟مرۆڤ لە كاتى قسە كردندا (44)ماسولكە بەكاردێنێ؟
2 ئایە دەزانى؟مرۆڤ لە كاتى توورە بووندا(23)ماسولكە بەكاردێنێ ؟
3 ئایه دەزانى؟لە كاتى نووستنى مرۆڤدا(357)ماسولكە پشوودەدەن؟
4 ئایە دەزانى؟درێژترین سفرەى نان خواردن لە ئیسپانیا لە ساڵى 1986رازانرایەوە كە درێژییەكەى 2400مەتر بوو,نزیكەى(60000)كەسیش بە دەوورى كۆبونەوە؟
5 ئایه دەزانى؟لە داب ونەریتى دانیشتووانى بەرزاییەكانى (تبت)لە وڵاتى چین بۆ بەخێرهاتنى مێوانەكان زمانیان لێ دەردێنن؟
6 ئایه دەزانى؟ئافرەتێكى ئیتالىپێش ئەوەى تەمەنى بگاتە 40 سالى(52) مندالى بوو لەوانە(14)یان دووانە وسیانەو چوارینە بوون؟
7 ئایە دەزانى؟ (الشنتو) ناوى جۆرە دینێكى ژاپۆنیە بە ماناى ئەوە دێت(رێگا بەرەو خواوەندەكان)؟
8 ئایه دەزانى؟ فەیلەسوفى بەناوبانگى یۆنانى ئەرستۆ مامۆستاى تایبەتى ئەسكەندەرى مەقدۆنى بووە؟
9 ئایە دەزانى؟درێژترین(سمێل)لە جیهاندا درێژییەكەى (259)سنتم كە هى پیاوێكى هیندیه ‌لە شارى هیندوراس, كە درێژى پیاوەكەش لە (150)سنتم تێپەر ناكات؟
10 ئایه دەزانى درێژترین كات كە یەكێ بە گیرانى ریخۆلەكانى واتە(قەبزى)بەسەرى بردبێت(102)رۆژ بووە؟
11 ئایە دەزانى؟دانیشتوانى رووى زەوى لە هەموو هەفتەیەكدا بەرێژەى(ملیۆنێك و نیو) زیاد دەكات؟
12 ئایه دەزانى بەرزترین كورسى لە جیهاندا لە ولایەتى(الاباماى ئەمریكى) ە كە لە ساڵی1981ز دروست كراوە كە بەرزییەكەى (15)مەترو(8)سنتم وپانى یەكەشى (5)مەترو (96)سنتم؟
13 ئایه دەزانى؟پیاوێك بەناوى (دون كنغنمان)لە ساڵى(1980)زایینى زۆرترین واژووى لەسەر وێنەكانى كردكە(120000) هەزار واژوو بوولە ماوەى 12 رۆژا؟
14 ئایە دەزانى؟یەكەم وڵاتى عەرەبى كە ئاشنا بوو بە چاپەمەنى لبنان بوو؟
15 ئایە دەزانى؟تیشكى لێزەر چوار بەقەد تیشكىخۆر بەهێزە؟
16 ئایە دەزانى؟ یەكەم كەس كە قاموسى بۆ ئینگلیزى داهێنا یەكێ بوو بەناوى دكتۆرێموئیل جۆنسون؟
17 ئایە دەزانى؟مرۆڤ تاكە گیاندارە كە لەسەر پشت دەخەوێ
ئایە دەزانى گورگ تاكە گیاندارە كە جنۆكە دەخوات؟•ئایە دەزانى گورگ تاكە گیاندارە كەوا جنۆكە لێى دەترسێ؟
•ئایە دەزانى دوورى نێوان خۆرو زەوى بەقەد (385)جار دوری ‌نێوان زەوى و مانگە .
•ئایە دەزانى بوتلێكى شیر نزیكەى سێ بەشی ڤیتامین (B) لە دەست دەدات ئەگەر بێتو بۆ ماوەى دوو كاتژمێر بخریتە بەر تیشكى خۆر؟
•ئایە دەزانى خۆر گیران لە 7خولەك و8 چركە تێناپەرێ ئەمەش بەهۆى ئەم خیرایەى كە زەوى هەیەتى لە سورانەوەی بەدەورى خۆردا.
•ئایە دەزانى نەهەنگە شینەكان دەتوانن قسە لە گەڵ یەكتر بكەن بەهۆى گۆرانیەكانیانەوە لە دورى 850كیلۆ مەترەوە.
•ئایە دەزانى ئاو نزیكەى 90%كێشى لەشە؟
•ئایە دەزانى هەندێك حالەتى رۆماتیزم (رۆماتیزمى جومگەكان)چارەسەر دەكرێت بە بەكارهێنانى بەفر وە سەركەوتنى گەورەى بەدەست هێناوە.
•ئایە دەزانى مناڵی ئاسایى لە تەمەنى شەش هەفتەیدا سەرنج دەداتە سەر شتە جوڵاوەكان وهەر لەو تەمەنشدا لەگەڵ دەنگە لە ناكاویەكاندا رادەچڵەكێ واتە هەست بە دەنگەكانیش دەكات.
•ئایە دەزانى ئەو پیاوانەى كەوا تەمەنى 30سال یا40سالیان بریوە زیاتر توشى (قرێە )دەبن لەوانى تر.
•ئایە دەزانى كورتە بالاترین پیاو لە جیهاندا (جول)ى هندىیە كە درێژیەكەى لە (62)سنتمتر تێناپەریت.
•ئایە دەزانى تیشكى خۆر بە ماوەى 8خولەك دەگاتە سەر زەوى؟
•ئایە دەزانى تونس یەكەم دەولەتە لە بەرهەم هینانى زەیتون؟
•ئایە دەزانى یەكەم كەس كە وێنەى لە سەر دراو كێشا ئەسكەندەرى مەقدۆنى بوو.
•ئایە دەزانى ناپلیۆن پۆناپەرت كاتە بێكارەكانى لە شىكردنەوەى (الالغان )بەسردەبرد.
•ئایە دەزانى ئەو رێگەیە‌ى كەوا خوێن له ‌لەشى مرۆڤدا هەموو رۆژێك دەى برێت 168ملیۆن میلە.
•ئایە دەزانى ئەو نافورەى كە لە سەر جومگەى سەرى نەهەگەوە دەرەچێ بەرزیەكەى دەگاتە 9 مەتر

   mhamad zorab

     مەكۆی خەیاڵ

چه‌ند زیره‌كبی خوێندكاری مامۆستاكه‌تی

2

وه‌ڵام: سەدان زانیاری بەسودە

dast xosh baqurban zanyare zorr basudn

3

وه‌ڵام: سەدان زانیاری بەسودە

سوپاس بۆتۆ ئەزیزم

چه‌ند زیره‌كبی خوێندكاری مامۆستاكه‌تی

4

وه‌ڵام: سەدان زانیاری بەسودە

ده سخۆش

كه سيرته كه م وامه زانه حه زم ليته
250 م ون كردوه و شكم ليته