خەونامەی کوردی

خوای گەورە لە قوڕئانی پیرۆزدا ئەفەرموێ {{وهو الذی یتوفاکم باللیل }}سورەتی الانعام”60″لێرەدا بۆمان دەردەکەوێ کە نووستن جۆرێکە لە جۆرەکانی مردن ، هەروەها زانایان ئەلێن کە ژووری نووستن تاریك و بێ دەنگ دەبێ و پلەی گەرمایی گیانی ئادەمیزاد و ژوورەکە یە ك سان دەبێت و چاو دەنوقێ

دەمارەکا‌نی لەش شل دەبێتەوەو مێشك هێمن دەبێت وحالەتی نووستن روودەدات و لە هە مان کاتیش دا هەستی بزوێنی دەرەوە  پەکی دەکەوێ وتەنها هەستی شاراوەی ناوەوە دەست بەکار دەبێ وخەو دەبینێ ” خەو بینین جۆراو جۆرە وەك خەوی سەرپێچی و نائاسایی لێرەدا مرۆڤ خەو دەبینێ و خەوەکەی بە پێچەوانەی کاری رۆژانەی ژیانی دەبێت هەروەها خەوی بە دیهاتنی نیاز و مەبەست وەك بلێ ی لە ژیانی ئاسایی دا ناتوانێ کارێك ئەنجام بدات یان جۆرە خواردنێکی تایبەتی بخوات بەڵام لە خەودا ئەتوانێ کارەکەش ئەنجام بدەات و خواردنەکەش بخوات جۆرێکی دیکە ی خەو هه یه   خەوی  هەستیاری یە   یەکێ  ئەگەر  لێفەکەی  بخاته  سه ر  ده می  له خه ودا   وا ئه زانێ  كه  دوژمنه كه ی  ئه ی خنكێنێ

هەروەها  خەوی کەسانی  ئیمان داریش هه یه  ئەم جۆرە خەوە مەبەستی ڕون  و  ئاشکرایە  و خەوی خەیاڵ ‌و خەوی ڕاستەقینەش هەیە.

شی کردنەوەێ ئەم هەموو جۆرە خەوە بە پێ ی ئاین و تەمەن دەگۆڕدرێ و هەروەها دەبێ بزاندرێ ئەو کەسەی خەوەکەی بینیوە پیاوە یان ئافرەتە  گەنجە یان مندال چونکە کردنەوەی کۆدی خەو پێویستی بەم زانیاریانە هەیە ئەمە کورتە باسێك بوو دەربارەی نووستن و خەو بینین  .  ئێستاش چەند ووشەیکتان  بۆ  شی ئەکەمەوە  لەوانەی کەزۆر  دێتە خەوتان و شی کردنەوەکەش  بە گشتی  دەبێت .

(1) : باوك :: ئەو کەسەی باوکی لە خەودا ببینێ ئەگەر هەژارو ده ست  كورت بێت رزق و پاره یه كی زۆری بۆ دێت و ده وڵه مه ند ئه بێت……………..

(2) : شێر ::دەسەلات دارێکی زالم و زۆردارە و ترسناکە لەوانەشە مردن بێت چونکە درندەیە ئەگەر نەخۆش لە خەودا  شێر بیبینێ چاك ئەبێتەوە ئەگەر یه كێك  له  خه ودا شێر ببینێ  و لێ ی نه ترسێ  بەسەر دوژمنەکەی دا زاڵ ئەبیت  ئەگەر  شێرێك بچێتە مالێك و ئەو مالە نەخۆشی تیا بێت ئەو نەخۆشە ئەمرێ .

(3) : له سێداره دان ::رزگار بوونە لەژێر دەستی ولەزیندان ئەوەی قەرزار بێت قەرزەکەی ئەداتەوە لەوانەیە پارەیەکی زۆریشی دەست کەوێت هەروەها نەخۆش چاك ئەبێتەوە لە وانەشە هەڵگەرانەوە بێت لە ئاین ئەو کەسەی لە خەوا سەری بپەڕێندرێ باوك و دایکی ئەمرن .

(4) : نوێژكردن :: تەواو بوون و پته و بوونی پەیمانه  و هه روه ها  بەدی هاتنی خواست  و مەبەستە ،  ئەو كه سه ی لەسەر دەرگا یان لەسەر جێی  نووستن نوێژ بکات ئەمرێ ، بەلام بە گشتی نوێژ كردن له خه ودا ڕزگار بوونه له به %D
خەونامەی کوردی

خوای گەورە لە قوڕئانی پیرۆزدا ئەفەرموێ {{وهو الذی یتوفاکم باللیل }}سورەتی الانعام”60″لێرەدا بۆمان دەردەکەوێ کە نووستن جۆرێکە لە جۆرەکانی مردن ، هەروەها زانایان ئەلێن کە ژووری نووستن تاریك و بێ دەنگ دەبێ و پلەی گەرمایی گیانی ئادەمیزاد و ژوورەکە یە ك سان دەبێت و چاو دەنوقێ

دەمارەکا‌نی لەش شل دەبێتەوەو مێشك هێمن دەبێت وحالەتی نووستن روودەدات و لە هە مان کاتیش دا هەستی بزوێنی دەرەوە  پەکی دەکەوێ وتەنها هەستی شاراوەی ناوەوە دەست بەکار دەبێ وخەو دەبینێ ” خەو بینین جۆراو جۆرە وەك خەوی سەرپێچی و نائاسایی لێرەدا مرۆڤ خەو دەبینێ و خەوەکەی بە پێچەوانەی کاری رۆژانەی ژیانی دەبێت هەروەها خەوی بە دیهاتنی نیاز و مەبەست وەك بلێ ی لە ژیانی ئاسایی دا ناتوانێ کارێك ئەنجام بدات یان جۆرە خواردنێکی تایبەتی بخوات بەڵام لە خەودا ئەتوانێ کارەکەش ئەنجام بدەات و خواردنەکەش بخوات جۆرێکی دیکە ی خەو هه یه   خەوی  هەستیاری یە   یەکێ  ئەگەر  لێفەکەی  بخاته  سه ر  ده می  له خه ودا   وا ئه زانێ  كه  دوژمنه كه ی  ئه ی خنكێنێ

هەروەها  خەوی کەسانی  ئیمان داریش هه یه  ئەم جۆرە خەوە مەبەستی ڕون  و  ئاشکرایە  و خەوی خەیاڵ ‌و خەوی ڕاستەقینەش هەیە.

شی کردنەوەێ ئەم هەموو جۆرە خەوە بە پێ ی ئاین و تەمەن دەگۆڕدرێ و هەروەها دەبێ بزاندرێ ئەو کەسەی خەوەکەی بینیوە پیاوە یان ئافرەتە  گەنجە یان مندال چونکە کردنەوەی کۆدی خەو پێویستی بەم زانیاریانە هەیە ئەمە کورتە باسێك بوو دەربارەی نووستن و خەو بینین  .  ئێستاش چەند ووشەیکتان  بۆ  شی ئەکەمەوە  لەوانەی کەزۆر  دێتە خەوتان و شی کردنەوەکەش  بە گشتی  دەبێت .

(1) : باوك :: ئەو کەسەی باوکی لە خەودا ببینێ ئەگەر هەژارو ده ست  كورت بێت رزق و پاره یه كی زۆری بۆ دێت و ده وڵه مه ند ئه بێت……………..

(2) : شێر ::دەسەلات دارێکی زالم و زۆردارە و ترسناکە لەوانەشە مردن بێت چونکە درندەیە ئەگەر نەخۆش لە خەودا  شێر بیبینێ چاك ئەبێتەوە ئەگەر یه كێك  له  خه ودا شێر ببینێ  و لێ ی نه ترسێ  بەسەر دوژمنەکەی دا زاڵ ئەبیت  ئەگەر  شێرێك بچێتە مالێك و ئەو مالە نەخۆشی تیا بێت ئەو نەخۆشە ئەمرێ .

(3) : له سێداره دان ::رزگار بوونە لەژێر دەستی ولەزیندان ئەوەی قەرزار بێت قەرزەکەی ئەداتەوە لەوانەیە پارەیەکی زۆریشی دەست کەوێت هەروەها نەخۆش چاك ئەبێتەوە لە وانەشە هەڵگەرانەوە بێت لە ئاین ئەو کەسەی لە خەوا سەری بپەڕێندرێ باوك و دایکی ئەمرن .

(4) : نوێژكردن :: تەواو بوون و پته و بوونی پەیمانه  و هه روه ها  بەدی هاتنی خواست  و مەبەستە ،  ئەو كه سه ی لەسەر دەرگا یان لەسەر جێی  نووستن نوێژ بکات ئەمرێ ، بەلام بە گشتی نوێژ كردن له خه ودا ڕزگار بوونه له به ندیخانه و به ده ست هێنانی ڕزق و پاره یه .

‌  (5): سێو ::  سێو لە خەودا  به مانای  مندال دێت ،‌ هەروەها بۆ سوڵتان و پاشا ماڵ و موڵکە بۆ  تاجر بازرگانی  وتجارەته  بۆ  جوتیاریش  بەرو بومی                     زەوی  كشتوكاڵی یه  ،  سیوی شیرین  ڕزقێكی  حه ڵاڵه  و سێوی ترش  حه رامه ، سێو  وه رگرتن  له  سوڵتان یان پاشا  زۆر باشه  ئه و كه سه ی له مزگه وت  سێوێك بۆن كات ئه وه كچكی خانه دانی ده ست ئه كه وێت و ئه ی خوازێ  …………………………………………………

(6) : جن و جنۆكه :: فێڵ و فێڵ بازی  لە کاروباری دونیادا  ، ئە گەر جنێکی زاناو تێ گەیشتو ببیندرێ ئەوە جیاوازە ، ئەوەی ببینێ بۆتە جن ئەوكه سه بە هێز دەبێت ئەوەی ببینێ جن لەنزیك مالی دا وەستاوون  ئەو کەسە زیانێکی زۆری لێ دەکەوێ ، ئەوەی لە خەودا جن بچێتە ماڵی ئەوە دوژمنانی ئه چنە ماڵی و  دزیش  دزی  لێ ئەكات، ئەو کەسەی قورئانی پیرۆز بخوێنێ بۆ جنەکان یان فێری خوێندنی قۆرئانیان بکات ئەو کەسە لە کۆمەڵگەدا شکۆدار و دەسەڵات دار  وپایه به رز دەبێت ، ئەوەی جن بخوازێ ئەو كه سه  هاوسەرەکەی ئافرەتێکی باش نابێت .

ئەم شی کردنەوەمان زۆر بە کورتی بوو باسی زیاتر هەیە دەربارەی ئەم ووشانەی سەرەوە و سەدان ووشەی تر هەروەها ئێمە ئامادەین بۆ کردنەوەی کۆدی خەوەکانتان و شی کردنەوەی و وەڵام دانەوەی پرسیارەکانتان ، ئه توانن به م ئیمێله ی خواره وه په یوه ندیمان پێوه بكه ن ، زۆر سوپاس              تا بەشی داهاتووی خەونامە بەخواتان ئەسپێرین .

بەشی دووه م ) )

خەو ئاوێنەیە ئەو ئاوێنەیە وێنەی شاراوەی ناوەوەمان و راستی باری گیانی و دەرونیمان ئەخاتە بەر چاو هەروەها ئەی سەلمێنێ کە گیانمان روحی تێدایەو ئەو روحەش لەبواری ئاین و ژیان دا تیشکی رۆشن کەرەوەی ناوەوەو ئیلهامی لە خوای گەورەوە وەردەگرێت خەو وێنەی رەسەنایەتی و گەوهەری ئادەمیزادە وخزمەتی رەوشت و رەفتاری مرۆڤایەتی ئەکات خەوی راستەقینەو چاک لە تەنگانەدا یارمەتییمان ئەدات و رێگەمان رۆشن ئەکاتەوە و توانای زیاترمان پێ ئەبەخشێ بۆ ئەوەی بتوانین بە چاکی گیروگرفتەکانمان چارەسەر بکەین.

دوای ئەم باسە کورتە دەربارەی خەو بینین چەند ووشەیەکی ترتان بۆ شی ئەکەمەوە هیوا دارم بەدڵتان بێت:-

دەرزی دورمان: دۆزینەوەی هاوسەرە بۆ ئە وانەی بێ هاوسەرن ،ئەو کەسانەی هەژارن دەرزی لە خەوا ببینن پارەیان بۆ دێت ،ئەو کەسەی دەرزی بە دەزووەوە ببینێ کارو باری باشتر ئە بێت، ئەوەی دەرزیەکەی بشکێ کاروباری تێک ئەچێت ، ئەو کەسەی دەرزی بخوات لای ئەو کەسەی حەزی لێ ناکات باسی نهێنیەکانی ئەکات،ئەوەی دەرزیەک بکات بە گیانی یەکێکا ئەوە قسەی ناخۆشی پێ ئەڵێ،ئەوەی جل و بەرگ بۆ خەلکی بدورێ ئەوە ئامۆژگاریان ئەکات ئەگەر بۆ خۆی بدورێ پارەی دەست ئەکەوێ.

مار: مار لە خەودا دوژمنە یان پارەیە یان ئافرەتە یان کوڕە .ئەو کەسەی مار ببینێ و لێ ی نەترسێ ئەو کەسە زۆر ئازاو بەتوانایە ، مار دوژمنێکی پارە دارە چونکە ژە هر لە خەودا پارەیە ، ئەگەر یەکێک لە خەویا ببینێ مار چوەماڵی ئەوە لەلایەن دوژمنەکەیەوە هەڵ ئەخەڵەتێ ئەگەر مارەکە بگرێت و بۆ خۆی بیبات ئەوە زۆر بە ئاسانی پارە لە دوژمنەکەی وەرئەگرێ ، ئەگەر مارەکە بکوژێ بەسەر دوژمنەکەی زاڵ ئەبێت ئەگەر دەستیشی بە خوێن بێت ئەوە دوژمنەکەی ئەمرێ وپارەی بۆ ئەمێنێتەوە ، مار پێوە دان باش نی یە مانای زیان لێکەوتنە ،فڕینی مار سەفەرە ، کوشتنی ماری بچوک مانای کوشتنی کورێکی بچکۆلەیە ، کوشتنی مار بە کۆمەڵ لە بازاردا مانای جەنگ روودەدات ودوژمن سەرئەکەوێت (لە بەشەکانی داهاتوودا زیاتر باسی مارتان بۆ ئەکەم).

ترس : لە خەودا هێمنی و ئاسایشە ، هەروەها تۆبە کردنە ،ئەوەی بترسێ ئەوە تۆبە ئەکات ، ئەوەی بترسێ ناودارو پایە بەرز ئەبێت ،ئەوەی چاوەنواڕی ترس بکات ئەوە تووشی شەر ئەبێت ،ئەوکەسەی لە خەویا ببینێ ئەترسێ و یەکێکیش پێی ئەڵێ مەترسە تۆ نامری و ناتوانی بژیت ئەو کەسە کوێر ئەبێت.

میوان : میوان لە خەودا بۆ سک پڕ مژدەی لەدایک بوونی کوڕە ، بۆ خەڵکی تریش مانای دەست کەوتنی پارەیە .

کچ : ئەگەر ئافرەت لە خەویا کچێک ببینێ ئەوە دوژمنەکەی بینیوە ، لەخەودا بینینی کچێکی جوانی نەناسراو مانای مژدەی هەواڵێکی خۆشە ، کچی نەناسراو لەکچی ناسراو باشترە ، بینینی کچێک یان ئافرەتێکی روو گرژ مانای هەواڵێکی ناخۆشە ،بینینی کچی جوان لە خەودامانای خۆشی و کامەرانی وخێر و سەرکەوتنە ،کچی لاواز مانای هەژاری و دەست کورتی یە ، کچ لە خەویا ببێتە پیرێژن مانای ئەوەیە باری ئاینی زۆر باشە ، هەروەها ئەگەر پیرێژن ببێتە کچ مانای ئەوەیە وەک جاران بەهێزو بە توانا ئەبێت .

ڕۆژ :تەواو بوونی شەو و هاتنی رۆژ مانای تەواو بوونی غەم و پەژارەیە ، هەروەها نوێ کردنەوەی جل و بەرگ وهاوسەرو منداڵە هەروەها مانای رزگار بوونی بەندکراو وکردنەوەی دەرگای خێرو خۆشیە .

ڕووباری هەنگوین :مانای قورئانی پیرۆزو زانستە .

دەنگی ناو تەلەفۆن : دەنگەکە لەخەودا چۆن لە تەلەفۆنەوه ‌بۆت هات و بیستت لەژیانیش دا وەک خۆی رووئەدات ،ئەگەر ئاگاداریان کردیتەوە کە کارێکت بەدەستەوەیەو نابێ ئەنجامی بدەیت ئەبێ ئەو کارە ئەنجام نەدەیت ، یان ئەوەی لەخەودا بیستت مژدە بوو ئەوە مژدەیەکت بۆ دێت.

دیاری :لەخەودا دل خۆشی یە هەروەک خوای گەورە لە قورئانی پیرۆزدا ئەفەرموێ {{ بل انتم بهدیتکم تفرحون }} سورەتی نمل ” 36 ” هەروەها دیاری مانای خۆشەویستی یە ، یان خواز بێنی کردنە ، ئەو کەسەی وەک دیاری قاپێ خورمای بدرێتێ کچەکەی شوو ئەکەت

به شی (3)

فەرمون لەگەڵ چەند ووشەیەکی دیکەی هەڵبژێردراو لە فەرهەنگی خەونامەی کوردی: :

: (1) : كه روێشك :  کەروێشك لە خەودا ئافرەتە ، ئەوەی کەروێشکێکی دەست کەوێت ئەوە ژن دێنێ ، ئەگەر کەروێشکەکە سەر ببڕێت ئەوە ژنەکەی بۆ نامێنێتەوە ، هەروەها ووتراوە کەروێشك پیاوێکی ترسنۆکە ، یان ئافرەتێکی باش نی یە ، ئەوەی هەندێ گۆشت و پێستی کەروێشکی بدرێتێ لە ئافرەتێکەوە هەندێ پارەو یارمەتی پێ دەگات ، ئەوەی کەروێشکێکی بچکۆلەی نێرە بگرێت کارەساتێکی گەورەی بەسەر دێت.

: (2) : شه یتان : بینینی شەیتان لەخەودا مانای هەڵەکردنە ، لە یەکێ لە پیاو چاکانیان پرسی ووتیان ئایا شەیتان دەنوێ ؟ پیاو چاکەکە لەوەڵام دا پێ کەنی و ووتی ئەگەر شەیتان بنوێت ئەوە بەچاکی دەهەسێینەوە ، هەروەها بینینی شەیتان لەخەودا مانای نوێژ نەکردن وپارە دزین و گوناه کردنە ، هەروەها فێڵ و فێڵ بازی و سحر حەسودی و جیابونەوەی ژن و مێردە ، شەیتان لە خەودا پادشایەکی زۆردارو کافرو بێ ئیمانە ، ئەگەر یەکێك لە خەودا ببینێ بۆتە شەیتان ئەو کەسە کوێر ئەبێ یان چاوی تێك ئەچێت و باش نابینێ یان لە دینەکەی هەڵدەگەرێتەوە یان بە فێڵ و فێڵ بازی و قۆڵ بڕینەوە هەندێ پارەی دەست ئەکەوێ یان ئەتوانێ دوژمنانی هەڵخەڵەتێنێ ، ئەوەی شەیتان بکوژێ ئەوە فێڵ بازێکی وەك شەیتان هەڵدەخەڵەتێنێ .

: (3) : ناو :  ئەگەر یەکێك لەخەودا ناوی گۆڕاو بوە ناوێکی دیکە هەروەك ئەو ناوەی لە خەودا لێیان نا یان بەو ناوەی لەخەودا بانگیان کرد بە پێی ئەوناوە باری ژیانی ئەو کەسە ئەگۆردرێ ، ئەگەر ناوی ببێتە (کامەران ) لە خۆشی دا ئەژێ ئەگەر ببێتە (صالح) دەبێتە پیاوێکی چاك و خوا ناس ئەگەر ببێتە ( چیا ) ئەوە شکۆمەند ئەبێت ئەگەر ببێتە (گوڵزار) لای خەڵکی خۆشەویست ئەبێت ، ئەگەر لەخەودا ناوی ( شەل و کوێر ) بەناوی یەکێکەوە بنوسێ یان بۆ نمونە ئەگەر ناوی ( چالاك ) بێت و بە ناوی (چالاکە شەل ) بانگی بکەن لە داهاتودا شەل ئەبێت یان بەناوی (چالاکە کوێر) بانگی بکەن لەداهاتودا کوێر ئەبێت ، ئەو کەسەی لە خەودا ناوێکی ناخۆشی لێ ئەنێن ئەو کەسە لە ژیاندا شەرمەزارو عەیبدار ئەبێت یان توشی نەخۆشی ئەبێت ، ناوی خۆش خۆشی و شادی دێنێ . .‌‌‌

: (4) : باینجان :  لە کاتی خۆیی دا دەست کەوتنی خێر و رزقە بە هەوڵێکی کەم ، ئەگەر کاتی خۆی نەبێت باش نی یە ، خواردنی باینجان لە خەودا مانای کین دەربڕین و هەڵخەڵەتاندنە بۆ راوچیش راوێکی چاك و خێرو خۆشی و به ره كه ته .‌ .

5) ده رگا :  دەرگای کراوە دەرگای رزقە ، چۆنیەتی دەرگای ماڵ چۆنیەتی ئافرەت دەردەبڕێ دەرگای دانەخراو یان دەرگای کراوە مانای ئەوەیە ئافرەتەکە ژنەو بە تەمەنیشە ، ئەگەر یەکێك دەرگای ماڵێکی لەئاسن دروست کراوی داخست ئەو کەسە ژن دێنێ ئەگەر ئافرەتیش بوو شووئەکات ، تێكچونی دەرگا مانای تێك چونی باری ژیانی خاوەن خانوەکەیە ، دەرچونی دەرگا لە جێێ خۆی یان سووتان یان شکانی کارەساتە ، دەرگای بچووك لە ناوەراستی دەرگای گەورەدا ببیندرێ باش نی یە چونکە دەبێتە هۆی بڵاوبونەوەی نهێنی ئەو ماڵە ، دەرگای نوێ و پتەو جوان زۆر باشە و باری دانیشتوانی ماڵەکە دەردەبڕێ ، بازدانی شێر لەسەر دەرگای ماڵ مانای ئەوەیە چەند پیاوێکی بەدکار چاویان لە ئافرەتی ئەو ماڵەیە ، ئەو کەسەی بگەڕێ و دەرگای ماڵیان نەدۆزێتەوە ئە وە لە دونیادا سەری لێ شێواوه ، ئەوەی دەرگای زۆری لە بەردەم دا بکرێتەوە کارو باری لە ژیان دا چاك ئەبێت دەرچون لە ژوورێکی تەسك و تاریك بە رێگەی دەرگایەکەوە بۆ گۆرەپانێکی سەوزو فرەوان مانای رزق و خۆشی و کامەرانی یە چونە ژوورەوە لە دەرگایەکی نەناسراو سەرکەوتنە بەسەر دوژمن ، ئەگەر یەکێك لە دەرگایەکەوە دەرچێت و سروشتێکی زۆر جوان ببینێ ئە و کەسە ئەمرێ و ئەچێتە بەهەشت ئەگەرلە دەرگاکە دەرچو بۆگەنی و تاریکی و ئاگرو دوکەڵی بینی

ئه و كه سه جێ ی دۆزه خه .

. .6) : پاقله : : پاقلەی تەڕ خەمە ،پاقلەی ووشك پارەو خۆشی یە ، پاقلەی سەوز رزق و جل و بەرگ و پاك و خاوێنیە) .

: (7) : گریان : ئەگەر گریان رەش پۆشی ولەخۆدانی لەگەڵ دا بێت مانای خەم وخەفەتە ، ئەگەر یەکێك لە ترسی خوا یان بە هۆی خوێندنی قورئانی پیرۆز یان بە هۆی پەشیمانی لەکردەوەیەكی ناڕەوا بگریەت ئەوە مانای خۆشی و شادی یە و هەروەها مانای باران بارین و تەمەن درێژی وخوا پەرستنه.‌ .

8) : سامان :  بۆ هەژار تێك چوونی باری ژیانە ،هەروەها هاوسەرو کردەوەی چاکە ، سامان بۆ نەخۆش گۆڕە کەیەتی .

9) : قه سپ :  لە خەودا رزقە ، خواردنی قەسپ لە خەودا مانای دەست کەوتنی پارەی حەڵاڵە وئەو رزق و پارەیەش کاتی یە و بەردەوام نابێت. .

به شی (4)

ئه مه ش  چەند ووشەیەکی تری فه رهه نگی خه و نامه ی كوردی یه ::

1) : ئاوریشم :  بینینی ئاوریشم خۆشەویستی یە ، دەسەڵات دار یان پاشا جل و بەرگی ئاوریشم لەبەر کات پایەبەرز ترو گەورەتر ئەبێت ، مردو ئاوریشمی لەسەر بێت لەو دونیایە پایە بەرزە ،ئاوریشمی زەردو سور نەخۆشی یە ، هەروەها کردەوەی چاکی ئەو کەسانە دەردەبڕێ کە شایەستەی ئەوەن بچنە بەهەشت ، یان بگەنە پلەو پایەی سەرۆکایەتی ، ئاوریشم خواستنی ئافرەتێکی بە ئابڕوو بە شەڕەفە ،هەروەها دەروازەی دەرچونە لە غەم و خەفەت وپەژارەوە بەرەو خۆشی و کامەرانی. .

2) : پیاز :  خواردنی پیاز باش نی یە ، ئەوەی نەخۆش بێت و لە خەودا ببینێ پیاز ئەخوا ئەمرێ ،تەڕە پیاز هەوڵ و کۆشش و کارکردنە بۆ بە دەست هێنانی قازانج ،تەڕە پیازی زۆر تەندروستی باش و خەم و خەفەت و جیابونەوەیە ، خواردنی پیاز بۆ نەخۆش باشە ، ئە توانین بڵێین پیاز پارەیه .‌ .

(3) : هێلكه : هێلکە لە ناو قاپ دا بێت ئەوە ئافرەتە ، ئەوەی ببینێ مریشکەکەی هێلکەی کرد کوڕی ئەبێت ، خواردنی هێلکە بە کاڵی خواردنی پارەی حەرامە یان زینایە یان کارەساتێکی گەورەیە ، ئەو کەسەی ببینێ هێلکەی بەدەستەوەیە هاوسەرەکەی وەك مردوی لێ دێت یان ببینێ هاوسەرەکەی هێلکەی کرد کوڕێکی کافرو بێ ئیمانی ئەبێت ، کڕ کەوتنی مریشك لەسەر هێلکەو لەپاشان دا دەرچونی جوچکە مانای زیندو بونەوەی باس و کردەوەی مردوێکە ،لەوانەشە ئەوەندەی ژمارەی جوچکەکان ئەو ماڵە منداڵیان ببێت ئەو کەسەی ببینێ هێلکەی زۆری هە یە ئەو کەسە دەوڵەمەندە مەترسی ئەوەی لێ ئەکرێت لە رێ لا بدات ، هێلکەی کوڵاو چارەسەر بوونی کاروبارێکی ئاڵۆزاوە و دەست کەوتنی پارەیە و خواردنیشی ژن هێنانەو ژنەکەش دەوڵەمەندە ، ئەو کەسەی هێلکەیەکی بدرێتێ ئەوە کوڕێکی ئەبێت ئەگەر هێلکەکە بشکێ کوڕەکەی ئەمرێ ،ئەوەی تۆکڵی هێلکە بخوات ئەوە کفن دزە ، بەکورتی هێلکە مانای ژن هێنان و منداڵ بون وزێڕو زیو و گۆڕ و کۆکردنەوەی پارەو هاتنەوەی کەس و کاره .‌ .

(4) : خۆشی و شادی :  لەخەودا گریانە لەوانەشە کۆتایی خەم و خەفەت بێت ،ئەو کەسەی ببینێ دڵخۆشە دڵتەنگ ئەبێت .

(5) : ژه هر:  لە خەودا پا

ئه كه ر يه ك جار ناوى منت بهينايه ئه وا منت  هه ركيز له يادت نه ده كردم
ئه كه رجاوه كانت منيان بد يتبايه ئه زيزم ئه وا هه ركيز له يادت نه ده كردم
ئه كه ر له كه ل من ده مايه وه ئه وا  هه موو  دونيا ده بوو  به ئيمن ئه زيزم
فه راموو شم مه كا له يادم مه كا ئه زيزم
:clap:  :clap:          :clap:      :clap:      :clap:        :clap:    :clap:          :clap:         :clap:
:jang:           :jang:            :jang:         :jang:         :jang:                :jang:           :jang:
:vv:          :vv:            :vv:             :vv:              :vv:               :vv:           :vv: